georgatos-gerasimos

Άρθρο του Γεράσιμου Γεωργάτου στο «Thecaller» : Ο Καρλ Πόππερ και η ονομασία της FYROM

06/06/2018

Προφανώς ο μεγάλος αυτός φιλελεύθερος διανοητής δεν ασχολήθηκε ποτέ με το Μακεδονικό και την ονομασία της FYROM. Είναι γνωστός περισσότερο για το περίφημο έργο του «Η ανοιχτή κοινωνία και οι εχθροί της», την επιτομή της κριτικής προς κάθε είδους ολοκληρωτισμό, και λιγότερο γνωστός για το επιστημολογικό του έργο και το κριτήριο της «διαψευσιμότητας» για τις επιστημονικές θεωρίες.

Μεταξύ άλλων υπογράμμισε ότι «η εξέλιξη της επιστήμης δεν είναι μια πορεία μετάβασης από το ψεύδος στην αλήθεια, αλλά από το ψεύδος προς λιγότερο ψεύδος». Διαπίστωση με βαθύτατο μεταρρυθμιστικό πνεύμα που θα μπορούσε αναλογικά να ισχύει και επί των διακρατικών σχέσεων. Θα μπορούσαμε να την αναδιατυπώσουμε ισχυριζόμενοι ότι οι κρατικές οντότητες περνούν από τον ακραίο εθνικισμό και αλυτρωτισμό όχι στην πλήρη εξάλειψή τους, αλλά σε λιγότερο εθνικισμό και αλυτρωτισμό. Τουλάχιστον στην Ευρώπη.

Λαμπρό παράδειγμα η Γαλλία και η Γερμανία. Αφού συγκρούστηκαν και αιματοκυλίστηκαν αβυσσάλεα σε δυο παγκόσμιους πολέμους κατά τον 20ό αιώνα, συνεργάστηκαν και πρωτοστάτησαν μεταπολεμικά στην ίδρυση της ΕΚΑΧ που μετεξελίχθηκε σε ΕΟΚ και αργότερα σε Ε.Ε και η δύσκολη πορεία ολοκλήρωσης συνεχίζεται μέσα από αντιφάσεις και παλινδρομήσεις.

Γιατί είναι εντελώς φαντασιακός πλέον  ο φόβος περί αλυτρωτισμού, ακόμα και με βάση τον χάρτη των εξεγερμένων του Ίλιντεν, το 1903. Δείχνει μια ενιαία Μακεδονία μέχρι το Αιγαίο. Αυτά όμως το 1903, υπό συνθήκες Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Και εμείς από το 1821 και για πολλά χρόνια μετά λέγαμε ότι πάλι με χρόνια με καιρούς πάλι δικά μας θάναι. Κάποιοι λίγοι το ψιθυρίζουν ακόμα. Τα δε περί κουκλίτσας αδελφής Βορείου Ηπείρου είναι ακόμα πιο πρόσφατα. Κινδυνεύει κανένας γείτονάς μας απ` αυτά; Είναι δε εντελώς γελοίες οι αναφορές περί επεκτατισμού εκ μέρους ενός κρατιδίου με ανύπαρκτες στρατιωτικές δυνάμεις και αδύναμη φωνή στους διεθνείς οργανισμούς, που αν δεν εισέλθει στην Ε.Ε και το ΝΑΤΟ μπορεί μέχρι και να διαλυθεί, με εξαιρετικά απρόβλεπτες συνέπειες για τη σταθερότητα στην περιοχή. Αν θέλουμε να αξιοποιήσουμε το momentum και να στηρίξουμε τις προσπάθειες του Ζάεφ, αρκεί μία διεθνής συνθήκη με συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για το όνομα erga omnes,  με όποια σύνθετη ονομασία επιλέξουν οι γείτονες από αυτές που υπάρχουν στο τραπέζι, και για το σύνταγμα, τους αλυτρωτισμούς και τα σύνορα.

Φαίνεται όμως ότι στο βάθος σχεδόν κανείς δεν επιθυμεί τη λύση. Μέσα τους εύχονται να μην τα καταφέρει ο Ζάεφ. Πιθανό, γιατί και εκεί ο εθνικισμός καλά κρατεί. Όλους τους βολεύει. Και την κυβέρνηση. Γιατί να διακινδυνεύσει τη συνοχή της; Γιατί να διακινδυνεύσει πρόωρες εκλογές; Είναι ενδεικτικό ότι η Μακεδονία του Ίλιντεν αφού χαρακτηρίστηκε συλλήβδην ως η επιτομή του σκοπιανού αλυτρωτισμού αποσύρθηκε τάχιστα.  Το Μαξίμου «άδειασε» τον ΥΠΕΞ ότι επίκειται συμφωνία και ακόμα περιμένουμε να χτυπήσει το τηλέφωνο. Ο ακροδεξιός κυβερνητικός εταίρος είναι αστάθμητος και αρνητικός. Σειρά υπερπατριωτικών συλλαλητηρίων ετοιμάζονται για τις 6 Ιουνίου και η ΝΔ θα καταψηφίσει οποιαδήποτε πρόταση έχοντας δηλώσει επιπλέον ότι το θέμα μπορεί να περιμένει άλλα τρία χρόνια. Έχει ο Θεός …

Όλα αυτά αποτελούν μάλλον την επιτομή του δικού μας εθνικισμού και κυρίως του φόβου για το εκλογικό κόστος που είναι επικρατέστερος σε σχέση με το πολιτικό θάρρος που χρειάζεται για να ηγείσαι και να κατευθύνεις μια κοινωνία. Είναι ο ίδιος φόβος που έκανε όλα τα πολιτικά κόμματα να κλείνουν λιγότερο ή περισσότερο αντιμνημονιακά το μάτι προς τον λαό, με αποτέλεσμα να παραμένουμε κολλημένοι στη μιζέρια επί δέκα χρόνια και να θεριεύει ο φανατισμός, το μίσος, η βία και ο παραλογισμός. Το ίδιο μπορεί να συμβεί και με την ονομασία των Σκοπίων. Οι χειρισμοί της κυβέρνησης υπονόμευσαν κάθε δυνατότητα για σοβαρή συζήτηση, διαμόρφωση συναίνεσης και μετώπου απέναντι στον κίβδηλο πατριωτισμό και τη ρηχότητα. Είναι πολύ πιθανό ο εθνικισμός, ο λαϊκισμός και ο φόβος του εκλογικού κόστους να ακυρώσουν για μια ακόμα φορά τη δυνατότητα για λύση. Μακάρι να διαψευστώ και δεν πειράζει, ας δικαιωθεί ο Πόππερ στη Βουλή έστω και με οριακή πλειοψηφία.